Student Prawa

Obszary zdemilitaryzowane i zneutralizowane

*   całkowita demilitaryzacja terytorium → zakaz stacjonowania i przebywania w strefie zdemilitaryzowanej jakichkolwiek oddziałów wojskowych (z wyjątkiem sił porządkowych), jak również obowiązek niewznoszenia lub zniszczenia wszelkich urządzeń wojskowych, jak: twierdze, lotniska, koszary itd.;

*   demilitaryzacja częściowa → określone ograniczenia w wykorzystywaniu danego terytorium dla celów wojsko­wych, np. strefa bezatomowa;

–         obszary zdemilitaryzowane czasem też są zneutralizowane całościowo lub częściowo (nie mogą na nich być prowadzone działania wojenne w ogóle lub niektóre rodzaje);

–         czasem przewidziana w traktatach pokojowych, np. traktat wersalski z 1919 r. przewidywał demilitaryzację Nad­renii i wyspy Helgoland;

–         czasem demilitaryzacja w interesie państwa, którego terytorium ma być zdemilitaryzowane, np. w 1957 r. plan Rapackiego (strefa bezatomowa – Polska, NRD, RFN, Czechosłowacja – dla umocnienia pokoju i bezpieczeństwo w środkowej Europie);

*   przykład: obszarem zdemilitaryzowanym i zneutralizowanym są Wyspy Alandzkie od 1856 r. – po I wojnie światowej wyspy te przeszły pod władzę Finlandii, która zobowiązała się do ich niefortyfikowania i zneutralizowania, następnie potwierdzone po II wojnie światowej;

Pobyt obcych sił zbrojnych

–         w czasie pokoju → tylko za zgodą danego państwa;

–         zwykły pobyt nie pociąga za sobą wykonywania przez nie władzy terytorial­nej, ale występują pewne problemy prawne, np. dot. sądzenia żołnierzy;

–         SZ przebywające poza swoim terytorium uważane są za organy zewnętrzne swojego państwa, a państwo SZ wykonuje w stosunku do nich swoją władzę, dlatego mogą powstawać konflikty, które z reguły regulowane są w umowach dot. statusu tych wojsk, przy czym z reguły jurysdykcja terytorialna państwa pobytu zostaje ograniczona na rzecz jurysdykcji osobowej państwa przynależności sił zbrojnych;

*   tak np. pobyt wojsk radzieckich wg umowy z 1956 r. miedzy Polską a ZSRR uzupełnionej porozumieniem z 1957 r. o wzajemnej pomocy prawnej w sprawach związanych z czasowym stacjonowaniem wojsk radzieckich w Polsce → w 1993 r. w wyniku porozumienia wojska ZSRR opuściły Polskę;