Student Prawa

Do grupy pozakonstytucyjnych organów ochrony prawa należy zaliczyć prokuraturę. Podstawę normatywną ustroju, organizacji i funkcjonowania prokuratury stanowi ustawa z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze.

1. Z art. 1 ust. 1 ustawy o prokuraturze wynika, że Prokuraturę stanowią: Prokurator Generalny, jako naczelny organ prokuratury, oraz podlegli mu prokuratorzy powszechnych i wojskowych jednostek prokuratury i prokuratorzy Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu.
2. Funkcję Prokuratora Generalnego sprawuje Minister Sprawiedliwości. Prokuratorami powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury są prokuratorzy i Prokuratury Krajowej, prokuratur apelacyjnych, okręgowych i rejonowych. Prokuratorami wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury są prokuratorzy: Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wojskowych prokuratur okręgowych i wojskowych prokuratur garnizonowych.
3. Prokuratorami Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu są prokuratorzy Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Instytutu Pamięci Narodowej oraz prokuratorzy oddziałowych komisji.
4. Powszechnymi jednostkami organizacyjnymi prokuratury są: Prokuratura Krajowa oraz prokuratury: apelacyjne, okręgowe i rejonowe. Prokuratura Krajowa wchodzi w skład Ministerstwa Sprawiedliwości. Prokuraturą Krajową, w zakresie określonym przez Prokuratora Generalnego, kieruje Prokurator Krajowy.
5. Zasada jedności (jednolitości) prokuratury, zwana też niekiedy zasadą niepodzielności prokuratury, jest dyrektywa organizacyjną, w myśl, której prokuratura stanowi jednolitą władzę, a czynności poszczególnych jej organów są uważane za czynności całej prokuratury. Wyróżnienie poszczególnych jednostek w prokuraturze ma sens organizacyjny, umożliwiający wykonanie jej zadań.
6. Generalnym zadaniem prokuratury jest strzeżenie praworządności oraz czuwanie nad ściganiem przestępstw. Prokurator prowadzi i nadzoruje postępowanie przygotowawcze w sprawach karnych oraz sprawuje funkcję oskarżyciela publicznego przed sądami, może również brać udział w postępowaniu sądowym w sprawach cywilnych, ze stosunku pracy i ubezpieczeń społecznych, jeżeli tego wymaga ochrona praworządności, interesu społecznego, własności lub praw obywateli, podejmuje środki przewidziane prawem, zmierzające do prawidłowego i jednolitego stosowania prawa w postępowaniu sądowym, administracyjnym, w sprawach o wykroczenia oraz w innych postępowaniach, sprawuje nadzór nad wykonywaniem postanowień o tymczasowym aresztowaniu oraz innych decyzji o pozbawieniu wolności, zaskarża do sądu niezgodne z prawem decyzje administracyjne oraz bierze udział w postępowaniu sądowym w sprawach zgodności z prawem takich decyzji, koordynuje działalność w zakresie ścigania przestępstw.