Student Prawa

uwm – ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora;

Mandat parlamentarny ma trzy znaczenia:

1. jako wynikające z wyborów pełnomocnictwo udzielone członkowi parlamentu przez wyborców;

2. jako całokształt praw i obowiązków parlamentarzysty;

3. jako określenie funkcji członka parlamentu.

mandat poseł zyskuje w dniu ogłoszenia wyników (art. 105 ust. 2), ale pełnię praw uzyskuje w dniu pierwszego posiedzenia, po złożeniu ślubowania;

mandat trwa przez całą kadencję, a wyjątkowo może wygasną wcześniej, gdy poseł:

odmówi złożenia ślubowania;

utraci prawo wybieralności;

zrzecze się mandatu;

umrze;

obejmie jedno ze stanowisk wymienionych w art. 103;

zostanie uznany za winnego złożenia fałszywego oświadczenia lustracyjnego;

utraci mandat w wyniku wyroku TS za naruszenie nakazu z art. 107;

STOSUNEK PARLAMENTARZYSTY DO WYBORCÓW:

Mandat imperatywny (związany) – poseł jest prawnie związany wolą swych wyborców i ponosi przed nimi odpowiedzialność, oraz możliwa jest instytucja nakazów i instrukcji;

Mandat wolny – ukształtował się jako pochodna koncepcji zwierzchnictwa Narodu. Opiera się na założeniu, że poseł reprezentuje cały zbiorowy podmiot suwerenności, nie jest więc związany instrukcjami wyborców. Wręcz przeciwnie – status posła jest ukształtowany na zasadzie niezależności prawnej, choć w wymiarze faktycznym musi liczyć się tak z głosami wyborców jak i partii, która wysunęła jego kandydaturę;

 taki status posła został przyjęty w Konstytucji z 1997 w art. 104 → z tego można wyprowadzić trzy zasady:

1. uniwersalność – poseł reprezentuje cały Narów, a nie poszczególne grupy;

2. niezależność

3. nieodwołalność

Mandat zawodowy – gdy działalność parlamentarna staje się głównym źródłem utrzymania. Koncepcja ta związana jest z ideą powstania klasy zawodowych polityków, których powtarzające kadencje zwiększają kwalifikacje, wiedzę i doświadczenie, choć jednocześnie silniej akcentują ich związek z partią, co może wpływać na niezależność i wymóg kierowania się dobrem Narodu;