Student Prawa

- na początku prawo karne było kazuistyczne

- przestępstwa:

1. publiczne

2. prywatne

- kary:

1. publiczne (na ciele, kara śmierci, powieszenie, przez ścięcie, kobiety topiono)

2. prywatne (kary pieniężne, prawo zemsty, kary kompozycyjne: główszczyzna za zabójstwo, nawiązka to kara za zranienie)

- wina i związek przyczynowy: jest trup, jest przestępstwo, musi być kara i winny, jeśli go nie znaleziono, to płacił ten, na czyjej ziemi był trup, bo nie dopilnował swojej posesji

- wina umyślna i nieumyślna: zaczęto to odróżniać

- okoliczności, które wyłączały winę:

• przypadek
• błąd (co do faktu błąd był niezawiniony, ale co do prawa jest wina)
• choroba umysłowa
• przymus fizyczny i psychiczny
• małoletniość (poniżej 12 lat, później poniżej 15)
• pijaństwo

- okoliczności wyłączenia przestępczości samego czynu:

• samopomoc (zabicie złodzieja w domu)
• obrona konieczna (warunki: następstwo w czasie – musi być atak i natychmiastowy atak, proporcjonalność podjętych środków obrony)
• stan wyższej konieczności (człowiek głodny mógł ukraść trochę jedzenia)
• rozkazy

- okoliczności łagodzące – wpływają na wymiar kary, znaczny upływ czasu, przebaczenie pokrzywdzonego, skrucha sprawcy, ciąża, zły stan zdrowia, zwrócenie skradzionych przedmiotów, azyl

- okoliczności obciążające – naruszenie lub złamanie mirów (otoczenie posłów: droga publiczna, mieszkanie), dopuszczenie się czynu na osobie bliskiej (rodzinie czy przełożonym), recydywa, złapanie na gorącym uczynku.

- udział w przestępstwie:

- współsprawstwo - wszyscy odpowiadają jednakowo

- pomocnictwo – był herszt bandy (duża odpowiedzialność) a pomocnicy mieli niższą odpowiedzialność

- poplecznictwo

- paserstwo

- podżeganie (od XVI w. traktowano go jak sprawcę)