Student Prawa

a) komandytariuszowi, tak jak wspólnikowi sp. jawnej, przysługuje prawo indywidualnej kontroli spółki. Prawo to jednak jest węższe niż w przypadku wspólnika sp. j. Komandytariusz może bowiem domagać się:

• odpisu sprawozdania finansowego za rok obrotowy,
• przeglądania ksiąg i dokumentów spółki.

Komandytariusz kontroluje jedynie rzetelność dokumentów spółki. Prawo to z drugiej strony zostało wzmocnione - wyraźnie w przepisie wskazano, iż w razie gdy komplementariusze nie dopuszczają komandytariusza do wykonywania prawa indywidualnej kontroli, komandytariusz może zwrócić się do sądu ze stosownym wnioskiem. Sąd rejestrowy może zarządzić wykonanie takiej kontroli, zmusić komplementariuszy do wykonania prawa przysługującego komandytariuszowi.

b) prowadzenie spraw spółki – komandytariusz ma charakter bierny, nie ma prawa i obowiązku prowadzenia spraw spółki. KSH wymaga jednak zgody komandytariusza w czynnościach przekraczających zakres zwykłego zarządu.

Umowa spółki może prawo prowadzenia spraw spółki uregulować inaczej:

• w sposób szerszy niż wynika to z KSH, czyli w umowie można przewidzieć, że komandytariusz ma pełne prawo do prowadzenia spraw spółki (należałoby określić zasady prowadzenia spraw spółki). Wtedy komandytariusz ma takie samo prawo prowadzenia spraw spółki jak komplementariusz,
• w sposób węższy, czyli w umowie można wyłączyć prawa prowadzenia spraw spółki, co więcej wspólnicy mogą postanowić, iż nie będzie wymagana zgoda komandytariusza na sprawy przekraczające zakres zwykłego zarządu.

Zarówno komplementariusze, jak i komandytariusze mogą zbywać swoje udziały (uczestnictwo) w spółce. Stosujemy art.10, a co za tym idzie:

• musi być taka możliwość przewidziana w umowie spółki,
• konieczna jest zgoda wszystkich pozostałych wspólników na takie zbycie udziału (ogółu praw i obowiązków wspólnika) w spółce

W przypadku komandytariusza – szczególnie uregulowana została ta kwestia, w razie gdy komandytariuszowi przysługuje prawo do prowadzenia spraw spółki. Jeśli komandytariusz miał prawo prowadzenia spraw spółki, to prawo to nie przechodzi na nabywcę jego udziału (jest to prawo osobiste).

c) zyski w spółce (ogólna zasada – w sp. osobowych dzielimy zyski po równo, o ile umowa nie stanowi inaczej).

W spółce komandytowej, w odniesieniu do komandytariusza prawo do zysku zostało uregulowane inaczej. Komandytariuszowi przysługuje prawo do zysku proporcjonalnie do wkładu rzeczywiście wniesionego do spółki. Umowa spółki może przewidywać inaczej.

W odniesieniu do komplementariuszy – uczestniczą w zysku po równo.

W przypadku komandytariusza zysk, który na niego przypada nie podlega wypłaceniu, tylko jest w pierwszej kolejności przeznaczany na uzupełnienie jego wkładu, realnie wniesionego do wartości umówionego wkładu. Zastosowanie znajduje konstrukcja udziału kapitałowego z art.50.

d) śmierć komandytariusza – nie stanowi przyczyny rozwiązania spółki (w sp. jawnej jest powodem rozwiązania spółki, chyba że umowa przewiduje, iż wejdą na jego miejsce spadkobiercy, albo pozostali wspólnicy zdecydują o kontynuowaniu spółki). Na miejsce zmarłego komandytariusza, z ustawy wchodzą jego spadkobiercy (art.124), przy czym gdy jest ich np. 4, to nie ma czterech komandytariuszy, tylko 1 – zbiorowy. Spadkobiercy powinni wskazać spółce osobę, która będzie wykonywała uprawnienia wynikające z uczestnictwa w spółce. Jeśli taka osoba nie zostaje wskazana, to czynności podejmowane przez spółkę są skuteczne, pomimo, że takiego wskazania nie było. Spadkobiercy mogą domagać się podziału takiego udziału między siebie, ale wymaga to zgody wszystkich pozostałych wspólników spółki.