Student Prawa

1. I. Własność kwirytalna (dominium ex iure Quiritium)

-   przysługiwała tylko obywatelom rzymskim;

-   tylko obywatelom rzymskim przysługiwała ochrona według ius civile.

1. II. Własność bonitarna

-   powstała w okresie przedklasycznym

-   powstawała w wyniku nieformalnego wydania res mancipi

-   w świetle ius civile właścicielem był nadal zbywca, a nabywca miał rzecz w majątku (in bonis).

-   uzyskanie własności kwirytalnej na skutek zasiedzenia

-   ochrony udzielał pretor, udzielając skargi wzorowanej na skardze prawa cywilnego.

→ duplex dominium – podwójna własność trwała do końca okresu zasiedzenia.

1. III. Władztwo na gruntach prowincjonalnych (praedia provincialia)

-   należały do ludu lub cesarza, i nie mogły należeć do osób prywatnych

-   w praktyce przekazywane były w rękach osób prywatnych, które teoretycznie miały tylko posiadanie i użytkowanie

-   stopniowo uzyskiwali ochronę

-   władztwo dziedziczne, zbywalne, bezwzględne

-   292 r n.e. – zrównanie gruntów w Italii i prowincjonalnych po opodatkowaniu przez Dioklecjana.

1. IV. Własność peregrynów

-   zgodna z zasadą personalności prawa

-   ich władztwo chronione przez pretora lub namiestnika, który udzielał skargi z fikcją w formułce „si civis Romanus esset”.

-   212 r n.e. – zanikła po nadaniu obywatelstwa wszystkim mieszkańcom imperium przez Karakalę.