Student Prawa

Czyli przeniesienie własności następuje na mocy samej umowy z chwilą złożenia przez strony zgodnych oświadczeń woli, a zatem solo consensu (np. w przypadku przeniesienia własności rzeczy oznaczonych co do tożsamości). Tą zasadę można wywieść z art. 155 §2 k.c. Od zasady tej są wyjątki:

1. gdy podmiotem umowy ma być rzecz ruchoma oznaczona co do gatunku (art. 155 §2 k.c.); do przeniesienia własności potrzebne jest przeniesienie posiadania rzeczy (czynność realna).

2. gdy przedmiotem umowy są rzeczy ruchome przyszłe (art. 155 §2 k.c.); tak samo jak w punkcie 1.

3. gdy zbycia rzeczy dokonuje osoba nieuprawniona do rozporządzania rzeczą, a nabywca jest w dobrej wierze (art. 169 k.c.). Nabywca w tym przypadku uzyskuje własność z chwilą wydania mu rzeczy. (umowa realna)

To oznacza, że nieważność lub wadliwość zobowiązania do przeniesienia własności ma ten sam skutek, że przeniesienie własności jest nieważne. Nieważność umowy przeniesienia własności wynika z samego prawa, jeśli nieważna jest umowa zobowiązująca do przeniesienia własności i nie jest wymagane stwierdzenie tej nieważności przez sąd. Wyrazem tej zasady jest art. 156 k.c.

Zobowiązanie do przeniesienia własności może wynikać:

1. z umowy – przede wszystkim umów wskazanych w art. 155 k.c.;

2. z zapisu;

3. z bezpodstawnego wzbogacenia;

4. z innego zdarzenia.

Dwa systemy określające odmienne skutki nieważności zobowiązania:

1. system niemiecki – zakłada, że nieważność zobowiązania nie powoduje nieważności przeniesienia własności; zasada abstrakcyjności – oderwania od siebie umowy zobowiązującej do przeniesienia własności o samego przeniesienia własności;

2. system francuski – ten system przyjmuje, że nieważność kauzy, czyli przyczyny, powoduje nieważność przeniesienia własności. Ten model przyjął polski ustawodawca.

Przykładem innego zdarzenia jest art. 231 k.c.