Student Prawa

Równolegle z rozwojem doktryny socjal- liberalnej.

WALTER LIPPMAN

Napisał „dobro społeczeństwa” jako krytykę założeń liberalizmu socjalnego. Zaprzecza dogmatowi socjal- liberałów zwłaszcza dogmat o postępie. Nie wierzy w rozsądek człowieka ani postęp społeczeństwa. Ludzie jego zdaniem kierują się stereotypami np. pojęcie opinii publicznej. Walczy z tym pojęciem jako narzędziem manipulacji.

Efekt:

-          odrzucenie pojęcia wolności i powrót do jego pierwotnego rozumienia. Zaprzecza wizji jednostki jako elementu kolektywu. „ mrówki żyją życiem kolektywu, człowiek żyje życiem indywidualnym”. Jego zdaniem wolność od i do nadal jest aktualna. W Paryżu powstaje M-non Centrum Badań dla Odnowy Leberalizmu.

LUDWIG VON HISES

Prezentuje krytykę gospodarki planowej. Jedynym regulatorem  rynku może być mechanizm cenowy określony przez mechanizm popytu i podaży. Mechanizm cenowy określa relacje między środkami a cenami, potrzebami a możliwościami, kapitałem a siłą roboczą.  Interwencja państwa może go jedynie rozregulować doprowadzając do zalamania gospodarczego.

Jego koncepcja pozwoliła walczyć z Keynsem. To interwencjonizm państwa w okresie wielkiej wojny i zaraz po jej zakończeniu doprowadziły do Wielkiego kryzysu. Interwencjonizm usztywnił ceny. Drugi element to powojenny konsumpcjonizm. Zaciągnięte kredyty przeznaczane były na konsumpcję co prowadziło do zawyżania cen.

Odwrotne założenie socjal- liberałów określa się mianem „Błędu myślenia kartecjańskiego”. Polega na tym, że człowiek jest przekonany, że za pomocą rozumu może tworzyć przyszłość. Zdaniem neoliberałów nie jest w stanie osiągnąć? Konsekwencji np. Gastarbeiter w Niemczech.

FRIEDRICH AUGUST VON HAYEK

Krytykował pojęcie sprawiedliwości społecznej. Sprawiedliwość społeczna to nonsens. Nie błąd lecz nonsens. Porównywał do pojęcia moralny, ta moralność jest albo nie, więc nie ma moralności społecznej.

Krytykował racjonalizm. Jest przeciwny wszelkim reformom społecznym ulepszającym istniejący stan rzeczy. Powodem był brak wiary w potęgę ludzkiego rozumu. Jego zdaniem człowiek nie jest w stanie zaprojektować wszystkiego i przewidzieć wszystkich konsekwencji swego działania.

Błąd myślenia kartezjańskiego

> Postęp to wolność-

Postęp dokonuje się przez przypadek, jest efektem naturalnych procesów i nie należy im przeszkadzać czyli nie ingerować w procesy gospodarcze. Takim przykładem przypadku są SMS-y oraz rozwój gier komputerowych.

>Państwo i prawo- państwo i stanowione przez nie prawo nie powinno mieć celu do realizacji. Powinny jedynie wyznaczać prawne ramy działania jednostek czyli zapewniać możliwość realizacji tych celów, które ludzie sami uznają za istotne dla siebie. Hayek wyraża nieufność w tym względzie w stosunku do polityków. Nie wierzy w demokrację.

„Pozostawić prawo w rękach reprezentantów to tak jak pozostawić słoik śmietany pod opieką kota”

Politycy nie tworzą ram, lecz cele, które chcą osiągnąć. Lepsze byłyby rządy gerantokracji /rządy starców/.

HILTON FRIDMAN /1912-2006/

Liberalizm ekonomiczny ab novum. Krytyka ingerencji państwa w gospodarkę jednocześnie wychwalając wolny rynek. Wszystkim kieruje oprawo popytu i podaży.

Konsekwencja:

Należy zostawić ludziom pełną swobodę. Niech we wszystkich sferach naszego życia zatryumfuje wolny rynek.

Każda ingerencja ze strony państwa obraca się przeciwko ludziom. Uwolnienie rynku w każdej dziedzinie przynosi korzyści całemu społeczeństwu. Najlepszym regulatorem jest ”niewidzialna ręka”.

Praktyczne strony neoliberalizmu

1979 – Mrgaret Thatcher

1980 – Ronald Reagan

Zasłużyli się likwidacją państwa dobrobytu. Sprywatyzowali wszystko co się dało Byli przedstawicielami neoliberalizmu.

Pytania cd.

1. kapitalizm sterowany wg J. M. Keynsa

opisać proces sterowania gospodarką /mechanizmy/

1. Pojęcie dobrobytu w doktrynie państwa dobrobytu /3 elementy/
2. Cele państwa i pozycja jednostki w koncepcji państwa dobrobytu /roszczenie do realizacji celów/
3. Walter Lippman /krytyka liberalizmu socjalnego/
4. Mechanizm cenowy u L. Von Misesa
5. Przyczyny wielkiego kryzysu u J. M. Keynesa i L. Von Misesa /dwa wyjaśnienia/
6. Błąd myślenia kartezjańskiego wg F.A.von Hayek
7. Prawo i państwo u F. A. Von Hayek’a.
8. Liberalizm ekonomiczny m. Friedmana.