Student Prawa

Początkiem kontrreformacji stało się zatwierdzenie przez papieża Pawła III w 1540 r. nowego zakonu – Towarzystwa Jezusowego, założonego przez Hiszpana Ignacego Loyolę. Jezuici ślubowali zwykle cnoty zakonne; ubóstwo, czystość i uległość przełożonym, ale ponadto bezwarunkowego posłuszeństwa papieżowi. Głównym zadaniem jezuitów było zwalczanie reformacji w różnych krajach Europy.

Dalszy krok zrobiono w 1542 r. kiedy to przy papieżu powstał centralny trybunał inkwizycyjny, rozstrzygający sprawy o herezję. Rok później ustalono pierwszy papieski indeks ksiąg zakazanych. Ostatecznie program kontrreformacji został przyjęty na soborze obradującym w latach 1545 – 1563 w Trydencie. Sobór przypomniał, że wykładnia Pisma Świętego przysługuje wyłącznie Kościołowi. Wrócono do średniowiecznej formuły, głoszącej, że źródłem wiary na równi z Biblią są nauki teologów katolickich. Za warunek zbawienia przyjęto nie tylko podległość wierze, ale i wykonywanie dobrych uczynków. Potwierdzono naukę o odpustach, wskrzeszono dawne formuły o sakramentach i czyśćcu, zreformowano liturgię i ustalono formy kultu świętych. Sobór trydencki przyniósł faktyczne podkreślenie zwierzchności papieża w Kościele. Zrehabilitował też średniowieczną naukę o kapłaństwie. Zadbano o podniesienie umysłowych i moralnych kwalifikacji duchowieństwa. Biskupom nakazano stałe przebywanie w diecezjach i wizytowanie podległego im kleru. Ustalono cenzus wieku przy obejmowaniu godności kościelnych. Ustanowiono obowiązek regularnego wygłaszania kazań, polecono periodycznie zwoływać synody prowincjonalne i diecezjalne, na dużą skalę zaczęto tworzyć seminaria duchowne. Na straży polityki papiestwa miał stać także system cenzury i rozbudowany aparat inkwizycyjny. Kontrreformacja najsilniej wystąpiła na terenie Włoch i Hiszpanii, ale rychło objęła też inne rejony kontynentu: południowe Niemcy

( zwłaszcza Bawarię ), Francję, kraje habsburskie, w tym Niderlandy oraz Polskę.