Student Prawa

Ważnym składnikiem fermentu intelektualnego były idee kościoła soborowego

„republikańskiego” głoszone przez koncyliarystów. Koncyliaryzm był odpowiedzią na doktrynę pełnej władzy papieża w kościele. Kłopoty papieży w okresie awiońskiej niewoli niewątpliwie ułatwiały rozwój tego nurtu. Jego przedstawiciele krytykowali prymat papieski i władzę najwyższą w kościele oddawali w ręce kolegium biskupów soboru. Rozwinęli oni naukę o kościele jako korporacji, której papież jest tylko głową. Odzierali też papieską władzę z aureoli nieomylności, twierdząc, że nieomylny jest tylko kościół powszechny. Byli wreszcie zgodni, co do tego, że papież może być sądzony w kościele, a nawet usunięty od urzędu przez sobór lub kolegium kardynalskie, jeżeli popadnie w herezję. W skrajnych poglądach przedstawicieli koncyliaryzmu pojawiła się myśl, że źródłem władzy papieża i biskupów jest elekcja przez wiernych, a zatem władza ta nie jest  nieograniczona, że w konsekwencji warunkiem jej sprawowania jest postępowanie dla dobra całego kościoła, wspólnoty wiernych chrześcijan.

Tkwiąca w nim pochwała dla kolegialności podejmowania decyzji sprzyjała dążeniom do autonomii kościołów narodowych, a także wspierała świeckie aspiracje do współrządów monarchiami stanowymi przez parlamenty, dostarczając ideowej pożywki dla rozwoju teorii reprezentacji.