Student Prawa

Wzajemne naruszenie dóbr osobistych nie znosi się!!!!!!!!!- jeśli dwie panie nawzajem siebie obrażają, to obie mają prawo do ochrony dóbr osobistych.

Bezprawność w prawie cywilnym jest rozumiana bardzo szeroko. Samo działanie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego- możemy mówić o bezprawności. Każdy, kto nie ma tytułu do wkraczania w sferę praw podmiotowych, działa potencjalnie bezprawnie.

Okoliczności uchylające domniemanie bezprawności:

a) ZGODA POKRZYWDZONEGO

-albo w ogóle nie możemy mówić o naruszeniu dobra osobistego ( np. ktoś zaprasza znajomych na imprezę- nie ma naruszenia nietykalności mieszkania ),

-albo też dobro osobiste zostało naruszone, ale nie ma bezprawności ( np. zabieg

lekarski za oświeconą zgodą pacjenta).

Zgoda oświecona:

a)    oświecona – podmiot musi wiedzieć na co się godzi

b)    wyraźna

c)     dotyczy konkretnego naruszenia – nieskuteczne blankietowe

d)    zgoda nie usunie odpowiedzialności karnej jeśli mam miejsce ciężki uszczerbek ciała

Podział ten proponuje prof. Grzybowski.

- w przypadku zawodów sportowych ( np. ktoś staje do walki w ringu bokserskim- o ile walka odbywa się zgodnie z zasadami ).

b) DZIAŁANIE W RAMACH PORZĄDKU PRAWNEGO- pozwany powołuje się na konkretny przepis, który pozwalał mu na dane zachowanie

- Art. 343. §1.- obrona konieczna,

- Art. 343. §2.- dozwolona samopomoc naruszająca cielesność napastnika tylko przy ruchomościach

- ustawy regulujące funkcjonowanie policji, służb granicznych- kiedy można zatrzymać zgodnie z prawem?

- ustawa o zawodzie lekarza- ofiara wypadku musi być natychmiast poddana operacji- lekarz ma obowiązek dokonać tego nawet bez wcześniejszej zgody ( bo jej wyrażenie jest niemożliwe )

- Art. 81. ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych- zezwolenia nie wymaga publikacja zdjęcia osoby powszechnie znanej, jeśli jest to związane z pełnioną przez nie funkcją.

Zezwolenia nie wymaga też publikacja zdjęcia, na którym znajdują się osoby prywatne, jeżeli jest to zdjęcie przedstawiające zgromadzenie, pochód czy uczestnictwo w innej masowej imprezie.

c) WYKONYWANIE SWEGO PRAWA PODMIOTOWEGO

Art. 662 – wynajem lokalu ; prawo do wejścia przysługujące wynajmującemu do wynajętego lokalu w celu sprawdzenia jak przebiega najem

d) DZIAŁANIE W CELU OCHRONY INTERESU PUBLICZNEGO ZASŁUGUJĄCEGO NA OCHRONĘ ( np. dozwolona krytyka )

- jeśli poddaje się krytyce zachowanie, sposób bycia, a nie atakuje się osoby ( czyli krytyka ad rem – oparta o merytoryczne zarzuty, a nie ad personam – chęcią zaatakowania konkretnej osoby ), to generalnie krytyka jest dozwolona. SN stwierdził, iż za bezprawne w myśl Art. 24 §1. nie może być uznane opublikowanie materiału, jeśli był sprzeczny z rzeczywistością, ale publikujący wypełnił obowiązku przewidziane w ustawie i zachował szczególną staranność przy zbieraniu materiału. Jeśli więc dziennikarz dołożył najwyższej staranności, to choćby materiał zawierał treści nieprawdziwe i naruszał dobro osobiste, to nie można mu zarzucić bezprawności ( Aleksander Kwaśniewski przeciwko "Życiu" ).

Czy dowód prawdziwości uchyla bezprawność? Zasadniczo tak, ale nawet podanie faktów prawdziwych może być bezprawne. Jeśli ktoś kandyduje na wysokie stanowiska, to musi się liczyć z tym, że społeczeństwo chce wiedzieć o jego życiu prywatnym- tak więc publikacje taki nie będą bezprawne. Inaczej w przypadku osoby prywatnej.

Np. krytyka, iż ktoś "jest zadufanym w sobie dyletantem" prof. Waldorfa dotycząca znanego muzyka- SN napisał, że nie jest to naruszenie dóbr osobistych.