Student Prawa

W artykule 17 § 1 pkt 10 jako przeszkodę procesową określa się brak wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej – chyba że ustawa stanowi inaczej.

Jeżeli mimo braku zezwolenia lub wniosku o ściganie postępowanie (niedopuszczalne) zostało wszczęte i jest prowadzone, należy je w momencie stwierdzenia tej przeszkody umorzyć. Przyjmuje się jednak, że jeżeli przed umorzeniem brak ten zostanie uzupełniony, następuje konwalidacja wadliwego postępowania i może ono toczyć się dalej, np. w wypadku stwierdzenia przez sąd braku wniosku nawet po odczytaniu aktu oskarżenia obecna na rozprawie osoba pokrzywdzona może złożyć wniosek o ściganie, „uzdrawiając” proces – jest to właśnie konstrukcja tzw. konwalidacji.

Zagadnienie zezwolenia na ściganie wiąże się z problematyką immunitetów, których zadaniem jest ochrona określonych osób przed prowadzeniem przeciwko nim postępowania karnego.

Immunitety dzielą się na materialne, polegające na uchyleniu karalności przestępstwa, oraz procesowe, czyli formalne, ograniczające się do sfery procesowej i czyniące postępowanie niedopuszczalnym.

Immunitety dzielą się też na bezwzględne, a więc takie, które przez żaden organ nie mogą być uchylone, oraz względne, czyli takie, które mogą być uchylone przez organ określony w ustawie i w trybie przez nią przewidzianym.

Dzielą się też immunitety na nietrwałe, chroniące daną osobę tylko w okresie pełnienia przez nią funkcji, z którą immunitet jest związany, oraz immunitety trwałe, chroniące osobę także później, gdy już takiej funkcji nie pełni.

Immunitety materialne są zawsze bezwzględne i trwałe, a procesowe są w różny sposób unormowane.