Student Prawa
Własność samorządowa
Między poszczególnymi jednostkami samorządu terytorialnego w Polsce nie ma żadnych hierarchicznych zależności, każda ma własne zadania i własny majątek, z którego samodzielnie korzysta, jest niezależną od innych osobą prawną.
Oprócz nich lecz zależne od nich mogą powstawać inne osoby prawne tworzone przez te jednostki samorządu, w celu wykonywania ich zadań, mają własny majątek i mogą nim samodzielnie dysponować odpowiadają jednak przed organem macierzystym.
- własność samorządowa nie jest wyodrębniona ani w sensie ekonomicznym ani prawnym
- nie jest związana z jednym centralnym podmiotem(co występuje w własności państwowej)
Wspólne zakwalifikowanie tych jednostek do ogólnego katalogu własności samorządowej, jest dokonywane tylko ze względu na wspólne cechy i zadania tych organów.
Źródła własności samorządowej:
przekazane jednostką samorządu terytorialnego od państwa mienie, w związku z powoływaniem kolejnych szczebli samorządu
mienie nabyte w drodze zwykłego obrotu
pochodzące ze źródeł publicznych (podatki, subwencje, opłaty, dotacje)
nabyte za pomocą środków instrumentów publicznoprawnych(np. wywłaszczenie nieruchomości)
uzyskane z działalności prywatnej
Własność państwowaWłasność państwowa w świetle obecnych uregulowań nie ma pozycji uprzywilejowanej w dziedzinie produkcji własności państwowej. Przeciwnie państwo nie jest w tym systemie powołane do prowadzenia działalności zarobkowej, jest to bowiem domena własności prywatnej. Panstwo natomiast jest właścicielem środków produkcji i przedmiotów potrzebnych do wykonywania jego ustrojowych funkcji takich jak: obrona kraju, bezpieczeństwo obywateli, administracja szkolnictwo itp. Do własności państwowej mają oczywiście zastosowanie odpowiednie przepisy własności KC. Pod pewnymi względami własność państwowa jest mimo wszystko odmiennie uregulowana, jest to spowodowane przede wszystkim:
Zarząd mieniem publicznym nie jest jednolity jest on bowiem wykonywany przez: [ Państwowe osoby prawne [ Państwowe jednostki organizacyjne [ Agendy państwowe o charakterze jakby powierniczym Powyższe „organizacje” charakteryzują się dużą niezależności od podmiotu będącego ich właścicielem czyli Skarbu Państwa, a ich zależności wobec niego regulują ich statuty itp.. Należy stwierdzić, że wobec wszystkich tych form działalności państwa Skarb Państwa posiada pozycje nadrzędną, i przysługuje mu swoiste prawo do ich mienia, z czego wynikają różnorakie prawa: nadzoru, dywidendy wyrażania sprzeciwu a nawet do zlikwidowania i przejęcia mienia. Do najważniejszych składników mienia państwowej osoby prawnej należą nieruchomości, które są im przekazane przez skarb panstwa lub były nabyte w drodze zakupu od osób prywatnych. Mienie nie należące o innych państwowych osób prawnych należy do skarbu państwa, który jest w stosunkach cywilnoprawnych podmiotem praw i obowiązków. Z powyższych rozważań wynika, że kategoria własności państwowej dzieli się na dwie zasadnicze kategorie: Własność skarbu państwa Własność innych niż skarb państwa państwowych osób prawnych Ogólna charakterystyka prawa rzeczowego w znaczeniu przedmiotowymPrawo rzeczowe zostało w Polsce zunifikowane dopiero w 1946 z mocą obowiązująca od 47 a dokonały tego trzy akty normatywne:
Własność a system gospodarczo-społecznyWłasność nie jest instytucją niezmienną. W rzeczywistości zakres i treść własności oraz jej cechy stanowią kategorie historyczne, które ulegają przemianą w miarę, jak zmieniają się stosunki społeczne i ekonomiczne i odwrotnie.
Rzeczy jako przedmioty praw rzeczowychW myśl art. 45 KC rzeczy – są to tylko przedmioty materialne : Pojecie prawa rzeczowegoPojęcie i rodzaje przedstawicielstwaPrzedstawicielstwo – to konstrukcja prawna polegająca na tym, że jedna osoba dokonuje czynności prawnej w imieniu drugiej osoby, z bezpośrednim skutkiem dla osoby reprezentowanej jeśli dokonana czynność mieści się w ramach umocowania
Wady oświadczeń woliWada oświadczenia woli – nieprawidłowość w procesie woli towarzysząca jej powzięciu lub uzewnętrznieniu
Zawarcie umowyö Negocjacje – ustalanie przez strony treści oświadczenia woli, zwykle są podejmowane w wyniku zaproszenia wysyłanego przez jedną stronę drugiej. Umowa zostaje zawarta po uzgodnieniu wszystkich jej postanowień Negocjacje powinny być prowadzone z zachowanie dobrych obyczajów:
Oświadczenie woliOświadczenie woli – takie zachowanie podmiotu prawa cywilnego, które wyraża w sposób ostateczny zamiar wywołania skutku prawnego w postaci ustanowienia, zmiany lub zniesienia stosunku prawnego. Istnieje kilka teorii dotyczących wyrażenia: Pojęcie czynności prawnejCzynność prawna – jest stanem faktycznym, na który musza się złożyć elementy określone przez normę prawną.(stan faktyczny,
Kolizja praw podmiotowych i zbieg roszczeńW pewnych sytuacjach może dojść do zbiegu praw podmiotowych prowadzącego do niemożności wykonania niektórych z nich lub też do ograniczenia takiego wykonania.
Wykonanie prawa podmiotowegoWykonanie prawa podmiotowego polega na podejmowaniu takich zachowań , które mieszczą się w granicach przyznanej i zabezpieczonej przez normę sfery możności możności postępowania w określony sposób.
Klasyfikacja praw podmiotowychö Bezwzględne i względne ê Bezwzględne – przybierają normatywną postać praw bezpośrednich, są skuteczne przeciwko każdej osobie(łączy się z obowiązkiem osób trzecich do nienaruszania tego prawa)Definicje prawa podmiotowegoPrawo podmiotowe to: Zorganizowane masy majątkoweZorganizowany masy majątkowe – pewne kompleksy skladające się z poszczególnych składników materialnych, a często też niematerialnych, pozostających ze sobą w funkcjonalnym związku i zwykle należących do jednego podmiotu.
|
Bliższa charakterystyka oraz podział praw rzeczowychKC dzieli prawa rzeczowe na trzy grupy: Różne pojęcia własnościEkonomiczna definicja własności – to każda forma władania przez człowieka częściami przyrody mającymi wartość majątkową, każda forma władania, która pozwala na zawłaszczenie tego co te części przyrody wytwarzają.
Własność prywatnaWłasność prywatna jest to własność należąca do jednostki ludzkiej oraz różnego rodzaju spółki(kapitałowe i osobowe) i podobne nim „organizmy”.(także własność spółdzielcza, gdyż po rozwiązaniu spółdzielni jej majątek przechodzi na jej członków ) Własność społeczna własność należąca do różnych organizmów społecznych wykorzystujących swoją własność dla realizacji celów wspólnych, dla danej zbiorowości co nadaje tej kategorii samoistny charakter mim braku szczególnych uregulowań (organizacji społecznych, stowarzyszeń, związków zawodowych i wyznaniowych) Bezwzględny charakter praw rzeczowychPrawa rzeczowe należą do praw bezwzględnych, co znaczy, że prawa rzeczowe wywierają skutek względem wszystkich podmiotów, podlegających danemu prawodawstwu, z czego z kolei wynika powszechny obowiązek nie czynienia czegokolwiek, co godziłoby w ich treść.
Skuteczność przedstawicielstwaZależy od kilku przesłanek: Skutki wadliwości czynności prawnejNieważność bezwzględna – powoduje ona, że dokonana czynność nie wywołuje zamierzonych przez strony skutków prawnych(tak jakby czynność nie została w ogóle dokonana i nie może być konwalidowana) Nieważność względna – sankcja polegająca na możliwości uchylenia ważności dokonanej czynności prawnej pozostaje ważna dopóki podmiot upoważniony w ustawie nie skorzysta z przyznanego mu uprawnienia wzruszalności, jeśli skorzysta z tego prawa i unieważni czynność to uczyni to ze skutkiem wstecznym. (może ulec konwalidacji) Bezskuteczność względna – czynność prawna nie wywołuje zamierzonych skutków wobec osób oznaczonych, wobec pozostałych jest w pełni skuteczna (przysługuje osobie trzeciej, której ta czynność narusza prawa) Bezskuteczność zawieszona Bezskuteczność zawieszona – stanowi sankcję czynności dokonywanych bez zgody osoby trzeciej kiedy ustawa wymaga takie zgody. Zgoda taka może zostać wyrażona w sposób wyraźny lub dorozumiany. W wyniku braku zgody czynność przybiera formę czynności niezupełnej/kulejącej tzn. ,że nie wiadomo czy wywrze skutki. Wykładnia oświadczeń woliWykładni podlegają dokonane czynności prawne, a dokładnie rzecz biorąc ich treść, celem wykładni jest ustalenie rzeczywistej treści czynności prawnej.
Treść czynności prawnejSwoboda stron w zakresie kształtowania treści czynności prawnej W stosunkach umownych jest ona ograniczona treścią art. 3531 k.c. = strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.Klasyfikacja czynności prawnych Jednostronne i dwustronne Jednostronne - - gdy do jej dokonania wystarczy jedno oświadczenie woli Dwustronne – gdy do dokonania czynności potrzebna są zgodne oświadczenia woli stronOchrona praw podmiotowyché Samopomoc – możliwość ochrony przysługującego prawa podmiotowego własnym działaniem ü Obrona konieczna – uprawniony odpiera bezprawny i bezpośredni atak na swoje prawo(zalicza się tez stan wyższej konieczności)Nadużycie prawa podmiotowegoTEORIE: ZEWNĘTRZNA I WEWNĘTRZNA:
Z powyższych teorii wynika, że nadużywa prawa ten kto działa wbrew zasadom współżycia spo9łecznego lub społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa. Nabycie i utrata prawa podmiotowegoNabycie prawa podmiotowego. é Pierwotne – gdy nie występuje związek prawny pomiędzy dotychczasowym uprawnionym, a osobą, która prawo nabywa é Pochodne – charakteryzuje się relacji zbywca-nabywca.
é Translatywne – gdy prawo przechodzi w całości z jednego podmiotu na inny. é Konstytutywne – gdy nabywca staje się podmiotem prawa nowego Utrata prawa podmiotowego – jest zwykle powiązana z nabyciem tego prawa przez inny podmiot. Normatywne postacie prawa podmiotowegoPrawo podmiotowe bezpośrednie – charakteryzuje się tym, że norma prawna określa jedynie zakres dozwolonego zachowania się podmiotu uprawnionego.
Rodzaje uprawnieniaPożytki rzeczy i prawa |